Yat sahibi olmak keyifli ama sorumluluk isteyen bir iş. Ne yazık ki tekneyi suya bırakıp aylarca unutmakla yürümüyor bu iş. Güneş, tuzlu su, rüzgar derken fark etmeden birçok parça yıpranıyor. O yüzden bakım konusu, sadece sezon başı hatırlanacak bir detay değil. Ufak kontrollerin bile uzun vadede büyük fark yarattığı bir deniz aracından bahsediyoruz. İşin püf noktası ise; aksatmadan ilgilenmek ve bazı şeyleri zamanında fark edebilmek. Yat bakımı nasıl yapılır diyorsanız bazı noktaları dikkate almanız gerekiyor.
Her teknenin ihtiyacı farklı oluyor ama bazı şeyler değişmiyor. Motorun sesi biraz garipleşti mi, sintine kokusu mı fazlalaştı, güvertede pas mı başladı? Bunlar genelde bize bir şeylerin yolunda gitmediğini söyleyen küçük işaretler. Bekletmeden ilgilenmek gerekiyor çünkü denizde problem çıkınca karadaki gibi olmuyor, bir servis aramak o kadar kolay değil. Bu yüzden güzel araçlarınızın bakımını aksatmadan yapmak önemlidir.
- Motor ve mekanik sistemler, belirli saat aralıklarında kontrol edilmelidir.
- Gövde ve pervane altı, tortu ve deniz canlılarına karşı düzenli temizlenmelidir.
- Elektrik sistemleri, tuzlu suya karşı korunmalı ve bağlantılar sabitlenmelidir.
- Halatlar, vinçler ve donanımlar, aşınma ve kopmaya karşı gözden geçirilmelidir.
- Yakıt, su ve atık sistemleri, sızıntı ya da tıkanma ihtimaline karşı kontrol edilmelidir.
- İç mekânda oluşabilecek nem, küf önleyici ürünlerle yönetilmelidir.
- Güvenlik ekipmanları, her sezon başında eksiksiz ve çalışır durumda olmalıdır.
- Sigorta, ruhsat ve bakım evrakları, yasal geçerliliğe uygun olmalıdır.
Yat Bakımında Nelere Dikkat Edilir?
1. Motorun sesi değiştiyse, geç kalmadan bakılmalı.
Motor yatın kalbidir. Sesi gürültülü, titreşimli ya da alışılmadık hale geldiyse mutlaka bir şeyler ters gidiyor olabilir. Küçük bir parça değişimiyle çözülebilecek bir durum, ihmal edilirse ciddi arızaya dönüşebilir.
2. Gövdede yosun, midye biriktiyse temizlik şart.
Tekne suyun içinde kaldıkça alt gövdede canlılar birikmeye başlar. Bu sadece estetik bir sorun değil; hız kaybı, yakıt tüketimi ve manevra zorlaşması gibi sonuçlar yaratır. Düzenli temizlik, performansı doğrudan etkiler.
3. Halatlar, vinçler yıpranıyorsa değiştirmek gerekiyor.
Görünüşte sağlam duran bir halat, güneş ve tuzla zamanla aşınır. Kopma riski, hem güvenlik açısından tehlikelidir hem de seyir esnasında ciddi sorunlara yol açabilir. Gözle kontrol etmek çoğu zaman yeterli olur.
4. Elektrik sistemi aksıyorsa, gecikmeden müdahale edilmeli.
Lambalar titriyorsa, aküler çabuk boşalıyorsa ya da sigorta sürekli atıyorsa sistemde bir sıkıntı var demektir. Elektrik sorunları tekne içinde konforu bozmakla kalmaz, bazı durumlarda risk de oluşturur.
5. Sintine kokusu varsa nem ve atık sistemi gözden geçirilmeli.
Kötü kokular sadece rahatsız edici değil; aynı zamanda iç mekânda küf, bakteri ve sistem arızasına işaret eder. Sintine pompası, atık tankı ve borular düzenli olarak kontrol edilmelidir.
6. Güvenlik ekipmanları tam mı, tarihi geçmiş mi bakılmalı.
Can yeleği orada duruyor diye güvenli sayılmaz. Tüp boşalmışsa, fişekler tarihi geçmişse bir anlamı kalmaz. Bu ekipmanlar her sezon başında mutlaka elden geçirilmeli.
7. Tik güverte bakımı aksatılmamalı.
Tik güverteye düzenli bakım yapılmazsa rengi solar, yüzeyi çatlamaya başlar. Hem görüntü bozulur hem de kayma riski artar. Basit bir yağlama işlemiyle bu sorunlar kolayca önlenebilir.
8. Camlar, menteşeler ve sızdırmazlık bantları kontrol edilmeli.
Su alımı genelde küçük sızdırmalardan başlar. Cam kenarları, kapaklar ve havalandırma açıklıkları zamanla gevşer. Ufak bir izolasyon çalışması büyük su baskınlarını engelleyebilir.
9. Klima ve havalandırma sistemleri ihmal edilmemeli.
Teknede uzun süre kalındığında iç ortamın havası çok önemlidir. Filtreler tıkanırsa sistem kötü kokar, verimi düşer. Sezon başında klima bakımı yapılması önerilir.
10. Ruhsat, sigorta, evraklar eksiksiz olmalı.
Tekne bakımı sadece teknik değil, yasal bir süreçtir. Belgeler eksikse marinada, limanda ya da kontrollerde sorun çıkabilir. Evrak düzeni, yat sahibinin sorumluluğundadır.